سید محمد خاتمی در مورد حضور خود در عرصه انتخابات به عنوان نامزد گفت:«همه شرایط به دست و خواست انسان نیست، گاهی اوقات آدمی در موقعیتی قرار می گیرد که ناچاراست تصمیمی بگیرد که مورد خواست شخصی او نیست.»

جامعه در نهایت خواهد دید اصلاح طلبان تصمیمی را خواهند گرفت که هم مردم راضی باشند و هم به نفع کشور باشد و معتقدم باید در این مسیر حرکت کنیم.
سید محمد خاتمی در دیدار با دبیران سازمانهای غیردولتی، گفت:«نسل جوان، پویا، متعهد و عاقل ما سرمایه بزرگی است قبول دارم که متاسفانه نتوانستیم آنطور که باید و شاید از این سرمایه استفاده کنیم.»
وی افزود:«اگر بخواهیم از گذشته ارزیابی کنیم باید ببینیم آیا از پتانسیل فوق العاده زیاد نیروی جوان استفاده کرده‌ایم یا نه، شاید در میان آنها توقعات زیادی ایجاد شد و چون به آنها عمل نشد، عده‌ای از آنها مایوس شدند و ما باید ببینیم چقدر زمینه سازی کردیم که جوان، با نشاط و امید و اشتییاق در عرصه‌های مختلف حضور داشته باشد.»
رئیس بنیاد باران با اشاره به اظهارنظرهای مختلف حاضران در جلسه، گفت:«از همه حرفهایی که در این جلسه زده شد لذت بردم، چرا که نشان‌دهنده دید نو به مسائل و واقع‌نگری و دلسوزی شما جوانان بود.»
سید محمد خاتمی با بیان اینکه «باید تمام مسائل انسانی را در متن شرائط مسائل تاریخی و اجتماعی بررسی کرد »، افزود:«در دنیای امروز اساس وحدت، حکومت، منافع و اجتماع، ملت است. واحد انسانی جهانی با ملت تعیین می‌شود و جامعه غیر از جمعیتی است که دور هم جمع می‌شوند بلکه دارای یک هویت مستقل است.»
وی معتقد است که امروز، بشر امروز بر پایه تصور ملت و با قبول آن اداره می شود و این یک فرمان تاریخی برای بشریت است و ما باید به لحاظ تاریخ، فرهنگ و گذشته، تکلیفمان را با ملت و جامعه مشخص کنیم و از جمله نسبتی که بینش اسلامی با این پدیده دارد باید مورد توجه قرار گیرد.
خاتمی یکی از دستاوردهای انقلاب مشروطه را ظهور و بروز پدیده «ملت» در آن دوره تاریخی عنوان کرد و افزود:«در بزنگاهی که ما از نظر تاریخی قرار داریم، باید بگوئیم فکرمان چیست تا از بحران فکری نجات پیدا کنیم و به هر حال مشخص شود که نسبت جامعه و ملت چه دیدگاهی داریم.»
رئیس جمهور سابق کشورمان با تاکید بر اینکه «از جمله مسائل مهم روزگار ،حاکمیت ملت بر سرنوشت خویش است»، گفت:«اگر این را پذیرفتیم مردم سالاری هم پذیرفته خواهد شد.باید با توجه به فرهنگ،هویت، شرایط تاریخی وآموزش های دینی عوامل موثر در زندگی‌مان سراغ مردمسالاری سازگار با دین برویم .»
وی افزود:«در صد سال گذشته، دین خواستار پیشرفت، آزادی و حرمت مردم بوده است و در انقلاب اسلامی و به صراحت در قانون اساسی ما، بر اصل حاکمیت مردم بر سرنوشت خود تاکید شده است که پایه و اصل جامعه مدنی نیزهست.»
رئیس دولت اصلاحات تصریح کرد:«معتقدم اصلاحات واقعی می خواست و می خواهد تا ضوابط و شرایط را برای تحقق اهداف انقلاب پیاده کند . »
خاتمی افزود:تقویت بخش خصوصی امر بسیار مهمی است و تا این بخش تقویت نشود؛ اقتصاد پویا و محکم نخواهیم داشت و بخش خصوصی خود مهار کننده قدرت متمرکز هم خواهد بود.
خاتمی از نهادهای مدنی به عنوان تبلور روح جمعی در جامعه نام برد و گفت:« باید یک نوع اراده جمعی بر آن نهادها حاکم باشد و صورت طبیعی از بخشهایی ازجامعه نمایندگی کند، به آنها رشد فکری دهد و از حقوق تک تک آنها دفاع کند.»
رئیس بنیاد باران ادامه داد:«در جامعه مدنی تشکل های غیر دولتی نقش بسیار موثری دارند و با توجه به جوان بودن جامعه، باید سعی کنیم موانع را از سر راه جوانان برداریم تا هم جوان بتواند حیثیت و منفعت اجتماعی‌اش را تامین کند و هم زمینه‌ای برای ظهور و بروز استعداد ها علایق‌اش در قالب همین تشکل‌های غیردولتی فراهم شود.»
رئیس جمهور سابق کشورمان با اشاره به دوران هشت ساله حاکمیت دولت اصلاحات بر قوه مجریه، از آن سالها به عنوان دورانی نام برد که در فضای ایجاد شده تشکل های مختلفی شکل گرفت.
خاتمی در بخش دیگری از سخنانش، اظهار داشت «همه باید به ایران خدمت کنیم و خواستار بهبود اوضاع کشور و مردم باشیم.»
سید محمد خاتمی در مورد حضور خود در عرصه انتخابات به عنوان نامزد گفت:«همه شرایط به دست و خواست انسان نیست، گاهی اوقات آدمی در موقعیتی قرار می گیرد که ناچاراست تصمیمی بگیرد که مورد خواست شخصی او نیست.»
رئیس جمهور سابق کشورمان ادامه داد:«اگر با تدبیر به جلو می‌رفتیم و احساسات و عجله‌ای در کار نبود،می شد به صورتی تصمیم گرفته شود که هزینه کمتر و فایده بیشتری داشته باشد و به هر حال باید تصمیمی گرفت که بیشترین فایده و رضایت در جامعه از آن حاصل شود.»
رئیس موسسه بین المللی گفتگوی فرهنگها و تمدنها با طرح این پرسش که «ما چه می‌خواهیم بکنیم»، گفت:«ما می‌خواهیم جامعه طوری باشد که در مسیراهداف صد سال گذشته یعنی به سوی آزادی، استقلال و پیشرفت مورد خواست مردم ؛ آرام‌تر، کم هزینه‌تر و سریعتر حرکت کند و البته این حرکت باید سازگار با دین باشد.»
خاتمی افزود:«باید دید می توانیم کاری بکنیم که جامعه درعین حالی که استقلال و آزادی داشته باشد با استفاده ازهمه امکانات مادی، معنوی و تاریخی ژئواستراتژیک و ژئوپلتیک که ایران دارد در مسیر پیشرفت پیش برود؟»
وی با تاکید بر اینکه «در جامعه ای که انقلابش دینی است و نظامش افتخار وابستگی به دین را دارد؛در درجه اول باید اخلاق حاکم شود»، اظهار داشت:«اگر فرهنگ دوگانه رسمی و غیررسمی در جامعه شکل بگیرد، نشانه بیماری است و اولین چیزی که در این میان زیان می کند دین است.»
رئیس جمهور سابق کشورمان تصریح کرد:« دین باید از درون فرد وجامعه بجوشد و دین باید به گونه ای مطرح شود که هر انسانی احساس کند اگر دیندار باشد از حیثیت و حرمت بیشتری برخوردار است و چرخ جامعه بهتر و مطمئن تر می چرخد و نیازهای اساسی او راحت تر برآورده می شود. »
سید محمد خاتمی تاکید کرد:« این همه هزینه از جمله خون شهدای گرانقدر برای انقلاب و کشور برای این بود که بر اساس دین ؛جامعه الگویی بسازیم که هم به لحاظ مادی پیشرفته باشد و هم آزادی های مشروع درآن باشد و هم اخلاق و معنویت مورد اهتمام باشد.»
وی با اشاره به درآمدهای نفتی هنگفتی که در سالهای اخیر نصیب کشور، اظهار داشت:«معتقدم این درآمد می‌توانست سبب شود که ما به جای بیست سال در ظرف ده سال به اهداف چشم انداز برسیم،رونق اقتصادی در جامعه ایجاد شود و در جنبه های علمی و فنی به مراتب پیشرفته تر از این باشیم که هستیم.»
رئیس دولت اصلاحات با تاکید بر اینکه «می توان اوضاع را تغییر داد»، اظهار داشت:«قبل ازهر چیز باید ایران را حفظ کرد و سپس به ترتیب اولویت‌هایی که برای کشور وجود دارد به سمت تحقق اهداف برای پیشرفت نظام و انقلاب و مردم حرکت کرد.»
وی افزود:«ما به هیچ یک از شعارهایمان پشت نکرده‌ و نمی کنیم، بلکه به آنها عمیقا معتقدیم،خوشبختانه امروز نیز اصول اصلاحات را به صورت روشن تری تبیین کرده‌ام .»
خاتمی در ادامه سخنانش با اشاره به روند شکل گیری و پیروزی انقلاب اسلامی ایران، آن را انقلاب بزرگی دانست که در نتیجه آن با تاثیرگذاری فراوان امام(ره)، مردم رنجدیده ایران ازصدها سال استبداد و وابستگی به خود باوری رسیدند.
رئیس جمهور سابق کشورمان ادامه داد:«ما می خواهیم در چارچوب همین قانون اساسی با ظرفیت‌هایی که دارد و حرکت کنیم. در این زمینه نیز در دوران اصلاحات قدم‌هایی برداشته شد که به عنوان نمونه می توان به تشکیل شوراهای اسلامی که پس از 18سال شکل گرفت اشاره کرد.»
خاتمی که معتقد است باید وضعیت کشور را به وضعیت بهتری در آورد، گفت:«برای این کار چشم انداز بیست ساله و سیاستهای ابلاغی برنامه پنجم نقشه راه است و شاید یکی از اولویت‌دارترین کارها، تعریف منافع ملی و ایجاد اجماع نسبت به آن است که باید برای تحقق آن همت کرد و دولتی که روی کار می‌آید بر اساس آن عمل کند.»
وی در ادامه اظهار داشت:«هر کسی که روی کار می آید، باید بداند که در جمهوری اسلامی روی کار می‌آید، با پذیرش نظامی که وجود دارد و آن را قبول دارد روی کار می‌آید، با پذیرش اینکه در این نظام رهبری جایگاه خاص و ویژه خود دارد و با پذیرش اینکه چارچوب، سیاستهای کلی است و جهت حرکت کشور مشخص است و حتی علاوه بر پاسداشت موفقیت و جایگاه رهبری حتما باید به دغدغه های ایشان نیز توجه داشته باشد.»
رئیس بنیاد باران افزود:«البته آن شخص اگر دیدگاهها و تحلیل‌هایی هم خودش دارد، در حد توان و با تدبیر و تشخیص اولویتها و در چاچوب نظام باید انجام وظیفه کند و مهمترین کار این است که زمینه‌ای فراهم کند که جامعه از درون رشد کند.»
وی لازمه دموکراسی را وجود احزاب دانست که هزینه آن را باید مردم بپردازند و به بیان برخی مسائل در خصوص انتخابات پرداخت.
سید محمد خاتمی به وجود ارزشمند جناب مهندس موسوی تصریح کرد:«البته تلاش من این بودایشان را قانع کنم که به طور قاطع در دهه فجر اعلام کند در عرصه حضور دارد به هرحال مردم انتظاراتی از ما دارند و با توجه به انتظار جامعه و احترامی که برای مردم قائل هستیم طبیعی است ؛ من باید به قولی که به مردم داده ام عمل کنم و آمادگی خود را برای حضور (علی رغم میل شخصی) اعلام دارم.»
وی ادامه داد:«من با جناب آقای کروبی که از عزیزان و سرمایه های کشور و انقلابند اصول مشترک فراوانی داریم و هر دو بهبود وضع کشور و ملت رامی‌خواهیم؛ اشکالی ندارد که دو تریبون از اصلاح‌طلبان در انتخابات وجود داشته باشد، چرا که معتقدم این یک فرصت است و مطمئن هستم که بنده و ایشان هیچ‌گاه جلوی یکدیگر قرار نمی‌گیریم و شیطنت های موجود هم تاثیری در هم سوئی و راه مشترک ما ندارد.»
رئیس بنیاد باران تاکید کرد:«حشضورایشان نباید به معنای رقابت بین اصلاح طلبان باشد و جامعه مطمئن باشد، اصلاح طلبان در تصمیم گیری تفرقه ندارند و در نهایت جامعه خواهد دید اصلاح طلبان تصمیمی را خواهند گرفت که هم مردم راضی باشند و هم به نفع کشور باشد و معتقدم باید در این مسیر حرکت کنیم.»